De
belangstelling voor de door ABC Architectuurcentrum Haarlem en ARCAM
georganiseerde bijeenkomst ‘Halverwege de twee Poorten’ in
Halfweg was overweldigend. Het gezelschap werd op de 12e
etage van de Suikersilo West Sugar City aan de Haarlemmerstraatweg
verwelkomd door ABC-directeur Gabriël Verheggen, tegen de
achtergrond van het fenomenale uitzicht vanuit de Suikersilo West.
Volgens
Luigi Prins van Cobraspen Vastgoed is het ronde kantoorgebouw
uniek. Prins vertelt met trots dat de suikersilo’s, die lang geleden
verrezen op het terrein van de in 1990 gesloten suikerfabriek, in
2011 de nationale industrieprijs voor duurzaamheid in de wacht
sleepte. Het project dong ook mee naar de mondiale editie van deze
prijs, waar het tweede werd achter een project in Taiwan. Het effect
van de verlichte ramen in de suikersilo’s blijkt telkens weer
verrassend. Zo zullen tijdens een event van Pink Ribbon de
ruitvormige ruiten rose oplichten, bij evenementen waarbij het
oranjegevoel oplaait, zullen ze oranje stralen, waarmee Cobraspen
anticipeert op evenementen die in de nabijheid van Sugar City
plaatsvinden.
Prins
schetste de stand van zaken rond de planontwikkeling op en rond het
voormalige suikerfabriekterrein. Er komt een outlet voor de duurdere
merken op het gebied van mode en lifestyle (Prada, Gucci e.a.,
opening naar verwachting in 2016) en daarnaast een supermarkt van
Dirk van de Broek, parkeerfaciliteiten voor zo’n 1200 auto’s, een
casino en een hotel. De plannen voor een bioscoop zijn van de baan.
De
oude suikerfabriek zelf, één brok cultuurhistorisch erfgoed met een
eigen DNA, is (zoals is gebleken) het ideale decor voor bijvoorbeeld
spectaculaire shows. Volvo bracht recent al haar materieel vanuit
Zweden over naar de oude suikerfabriek voor zo'n show. Een grote
modeshow of andere productpresentatie in de inmiddels van asbest
ontdane fabriek met prachtige kookketels, tanks en alleen een nieuwe
vloer, behoren tot de mogelijkheden. Zo’n roestige fabriek, een
krachtig landmark, roept gevoelens van nostalgie op en draagt verder
bij aan een mooie ambiance. Kleinschalige bedrijven opereren nu al
in de suikersilo’s in hun duurzame, groene omgeving. Luigi Prins
ziet kansen om op de verdiepingen van de 2000m2 grote fabriekshal
een soort tuinkassen te situeren ten bate van beurzen, horeca,
kunstgaleries, congressen, events, meetings - noem het maar op. Zelfs
een smederij met als contrasterend bedrijf een champagnebar moet
mogelijk zijn. Er komt een echt Suikercafé met veel relikwieën uit
de suikerindustrie, HANKS geheten en een vertrekpunt voor een
rondvaartboot die de unieke ringvaart van de Haarlemmermeer bevaart.
Prins verwacht in de toekomst 7 miljoen bezoekers op jaarbasis.
Verkeerstechnisch is dat mogelijk qua openbaar vervoer zeker nu
onlangs het NS station Halfweg/Zwanenburg is gerealiseerd. Wonen op
het voormalige suikerfabriekterrein lijkt nog ver weg maar de tijd
zal leren, wat er bij Sugar City allemaal mogelijk zal zijn.
Vanwege de grote toeloop was voor het tweede deel van de bijeenkomst, die oorspronkelijk in het gemeentehuis van Haarlemmerliede /Spaarnwoude was voorzien, inmiddels uitgewerken naar een van de fabriekshallen van de voormalige suikerfabriek. Daar gaf Pieter Heiliegers burgemeester van Haarlemmerliede en Spaarnwoude een inleiding over ontwikkelscenario's voor zijn gemeente en de invloed daarop van de ontwikkelingen op de as Haarlem-Amsterdam, daarbij inbegrepen de invloed van ontwikkelingen op en rond Schiphol en in de Amsterdamse Haven. De gemeente Haarlemmerliede en Spaarnwoude ligt centraal in de metropoolregio Amsterdam en is ook strategisch gelegen langs de twee economische assen die bedrijven in de IJmond, Zaanstreek, Amsterdam, Almere en Aalsmeer met elkaar verbinden. Het gebied is op die manier economisch, ruimtelijk én recreatief waardevol voor de hele metropoolregio.
De
tweede inleiding werd verzorgd door Ed Buys. Hij gaf aan dat de grote
recreatiegebieden (waaronder Spaarnwoude en 't Twiske), zoals die
vanaf de jaren zestig onder leiding van de rijksoverheid zijn bestemd
en ingericht, toe zijn aan een groot onderhoud. Ook Recreatiegebied
Spaarnwoude voldoet niet meer aan de eisen van de hedendaagse
recreant. Er is echter geen geld voor grootscheepse herontwikkeling.
Sterker nog, er wordt sterk bezuinigd op beheer en onderhoud.
Om
de exploitatie rond te krijgen moet het aantal bezoekers omhoog en om
dat te bewerkstelligen moet het gebied beter worden ontsloten onder
andere door een betere aanduiding van de entrees en de verbindingen
met de stations Haarlem Spaarnwoude, Halfweg/Zwanenburg en sinds eind
2012 Station Halfweg/Zwanenburg . Met de opening van deze nieuwe
spoorweghalte is de toegankelijkheid van het gebied aanzienlijk
verbeterd. Echter, voor mensen die op het station aankomen is lang
niet altijd duidelijk dat achter de bomenmuur een geweldig
recreatiegebied verscholen ligt. Hij stelt voor om daarin
openingen/inkijken te maken, zodat al vanaf het perron het gebied
erachter zichtbaar is.
Een
rendabele exploitatie is noodzakelijk voor het op lange termijn
behouden van de natuur en cultuurhistorische rijkdommen in het
gebied. Daarom moeten ondernemers die aan recreatie- en
horecaontwikkeling doen beter worden gefaciliteerd en moet het
vergunningenbeleid voor grootschalige evenementen en festivals worden
vereenvoudigd.
Tijdens
het gesprek met de zaal bleek dat bij de planvorming rond Sugar City
de meerwaarde van de nabijheid van het recreatiegebied Spaarnwoude
(nog) niet is meegenomen. Een deel van de verwachte bezoekersstromen
aan de voorzieningen, die in Sugar City zijn gepland, kan een bezoek
aan bijvoorbeeld de outlet ook combineren met activiteiten in
Spaarnwoude. Is de nabijheid van recreatiegebied Spaarnwoude ook van
invloed op het vestigingsklimaat voor bedrijven? En wordt dat
voldoende uitgedragen? Ja, is het antwoord op de eerste vraag, 'kan
beter' het antwoord op de tweede.
Een
prangende kwestie blijkt verder het eventuele uitgraven van een deel
van de Houtrakpolder (onderdeel van recreatiegebied Spaarnwoude) ten
behoeve van uitbreiding van de Amsterdamse Haven. Er wordt getwijfeld
aan de noodzaak ervan en ook of de geopperde alternatieven voldoende
serieus worden meegenomen.
ARCAM/Astrid Toorop/foto's Anouk de Wit
ARCAM/Astrid Toorop/foto's Anouk de Wit
